Soka-Bau: Przewodnik dla pracownika i pracodawcy

Jeśli pracujesz w niemieckiej branży budowlanej lub Twoja firma realizuje tam zlecenia, termin Soka-Bau z pewnością obił Ci się o uszy. Dla wielu jest to jedynie kolejna pozycja na liście płac, ale w rzeczywistości to kluczowa instytucja dbająca o zabezpieczenie socjalne pracowników.

Co to jest Soka-Bau?

Soka-Bau (niem. Sozialkassen der Bauwirtschaft) to wspólna instytucja kas socjalnych niemieckiego budownictwa. Nie jest to urząd państwowy, lecz organizacja utworzona przez partnerów społecznych: związki zawodowe (IG Bau) oraz stowarzyszenia pracodawców.

Jej głównym zadaniem jest zarządzanie funduszami na urlopy, emerytury oraz kształcenie zawodowe. System ten powstał po to, aby pracownicy budowlani – którzy często zmieniają pracodawców lub zmagają się z przerwami w pracy ze względu na pogodę – nie tracili prawa do płatnego urlopu.

Jak to działa w praktyce?

W Niemczech prawo do urlopu jest "przenoszone". Oznacza to, że:

1. Pracodawca odprowadza za pracownika składkę do Soka-Bau (procent od wynagrodzenia brutto).

2. Soka-Bau gromadzi te środki na indywidualnym koncie pracownika.

3. Gdy pracownik idzie na urlop, pracodawca wypłaca mu wynagrodzenie urlopowe, a następnie Soka-Bau zwraca te pieniądze pracodawcy.

4. Jeśli pracownik zmieni firmę, jego wypracowane dni urlopowe „idą za nim” do nowego pracodawcy.

Komu przysługują świadczenia z Soka-Bau?

Obowiązek uczestnictwa w Soka-Bau dotyczy niemal wszystkich pracowników fizycznych zatrudnionych w szeroko pojętym budownictwie głównym (Hochbau, Tiefbau, drogi, mosty itp.).

1. Pracownicy zatrudnieni w niemieckich firmach

Każdy robotnik budowlany zatrudniony bezpośrednio przez niemieckie przedsiębiorstwo podlega pod ten system automatycznie.

2. Pracownicy firm zagranicznych (np. z Polski)

To bardzo ważny punkt: Polskie firmy budowlane delegujące pracowników do Niemiec mają obowiązek opłacania składek do Soka-Bau. Pracownikowi oddelegowanemu przysługują takie same prawa do płatnego urlopu, jak jego niemieckiemu koledze.

3. Kto nie podlega pod Soka-Bau?

System zazwyczaj nie obejmuje:

• Pracowników biurowych i kadry zarządzającej.

• Samozatrudnionych (tzw. Gewerbe bez pracowników).

• Specyficznych branż wykończeniowych, które mają własne kasy (np. malarze, dekarze, hydraulicy – chyba że dominująca część ich pracy to typowe prace budowlane).

Kluczowe korzyści dla pracownika

• Ekwiwalent za urlop (Abgeltung): Jeśli pracownik wypracował dni urlopowe w Niemczech, ale nie zdążył ich wykorzystać przed powrotem do Polski, może ubiegać się o wypłatę gotówki bezpośrednio od Soka-Bau.

• Odszkodowanie (Entschädigung): Przysługuje w określonych sytuacjach po wygaśnięciu roszczeń o ekwiwalent (zazwyczaj po upływie roku kalendarzowego).

• Dodatek emerytalny: Dla osób pracujących w Niemczech przez dłuższy czas, Soka-Bau przewiduje dodatkowe świadczenia emerytalne.

Podsumowanie: O czym warto pamiętać?

Jako pracownik powinieneś raz w roku (zazwyczaj w maju) otrzymywać od Soka-Bau wyciąg z konta (Kontoauszug). Znajdziesz tam informacje o przepracowanych godzinach, zarobkach i liczbie dni urlopu, które zgłosił Twój pracodawca. Jeśli dane się nie zgadzają, masz prawo do interwencji.

Pamiętaj, że rozliczając podatek z Niemiec musisz uwzględnić dane z SOKA-BAU. 

Zapraszamy do rozliczenia podatku z niemiec z naszym biurem tel. 602 370 506, mail. info@zwrotpodatkow.pl